Viết nhật ký như một cách lắng nghe chính mình

Một đêm thứ Ba trời lất phất mưa, cậu vừa gập nắp laptop lại sau mười mấy tiếng đồng hồ căng mắt làm việc. Căn phòng trọ chìm vào im lặng, chỉ có tiếng quạt trần quay lạch cạch. Giờ phút này, đáng lẽ cậu nên ngả lưng xuống nệm để ngủ một giấc sâu, nhưng đôi mắt cứ mở trừng trừng nhìn lên trần nhà. Trong ngực cậu có một cảm giác bức bối, nghèn nghẹn, giống như có cả trăm sợi chỉ vướng vào nhau. Cậu muốn gọi điện cho một ai đó để trút bầu tâm sự, nhưng lướt danh bạ từ trên xuống dưới, cậu lại chẳng biết bắt đầu nói từ đâu, và cũng ngại phiền người ta lúc nửa đêm. Vậy là cậu cứ ôm khư khư cái mớ bòng bong ấy, một mình vật lộn cho đến tận tảng sáng.

Những lúc ngôn từ chật vật không thể cất thành tiếng, có một cách giải tỏa rất nguyên thủy nhưng lại vô cùng hiệu nghiệm: đặt bút xuống và viết. Không phải là kiểu viết nắn nót bay bướm để người khác đọc, cũng chẳng cần cú pháp chủ vị vẹn toàn. Chỉ đơn giản là cậu cho phép những ý nghĩ ngổn ngang trong đầu rỉ ra qua ngòi bút, nhỏ giọt xuống trang giấy trắng. Khi một mớ bùng nhùng được định hình thành những con chữ, nó bất ngờ mất đi sức mạnh thao túng tâm trí. Cái nỗi sợ ban nãy tưởng như khổng lồ nuốt chửng cả lồng ngực, khi nằm im lìm trên giấy, hóa ra cũng chỉ là một dòng chữ ngắn ngủi và vô hại.

Tờ giấy là một người bạn không bao giờ phán xét

Nhiều người ngại viết vì nỗi ám ảnh từ môn Tập làm văn thời đi học, luôn sợ sai lỗi chính tả, sợ lời văn sáo rỗng hay ngô nghê. Nhưng nhật ký chữa lành là lãnh địa bí mật của riêng cậu. Trang giấy không có miệng để chê bai cậu yếu đuối, cũng không có đôi mắt để đánh giá cậu là kẻ ích kỷ. Cậu có thể trút lên đó sự giận dữ cay nghiệt dành cho vị sếp tồi, hay sự ghen tị hèn mọn với thành công của đứa bạn thân. Cứ vứt hết những lớp mặt nạ tử tế hàng ngày ra. Khi cậu dám gọi tên sự xấu xí bên trong mình một cách trần trụi nhất, sự xấu xí ấy sẽ từ từ được xoa dịu. Việc dám ngồi lại với những điều nhức nhối ấy là nền tảng cốt lõi được nhắc đến trong bài Học cách ngồi yên với cảm xúc khó chịu thay vì chạy trốn.

Điều kỳ diệu của việc viết không chỉ dừng lại ở chỗ xả rác cảm xúc, mà nó còn mở ra một cánh cửa nhỏ để cậu lắng nghe chính mình. Cậu cứ bắt đầu bằng một dòng vu vơ: "Hôm nay mình thấy rất mệt". Dòng thứ hai nối tiếp: "Mình mệt vì áp lực deadline". Dòng thứ ba lại kéo đến: "Nhưng có lẽ mình mệt vì cảm giác mọi nỗ lực của mình không ai công nhận". Cứ như thế, bằng một cơ chế tự đào bới của vô thức, ngòi bút sẽ dẫn cậu đi qua lớp vỏ bọc bên ngoài để chạm tay vào vết thương sâu thẳm nhất. Có những sự thật về bản thân mà nếu chỉ ngồi suy nghĩ bằng cái đầu lý trí, cậu sẽ không bao giờ nhìn thấy được.

Lần theo những vết xước để tự băng bó

Nếu cậu giữ thói quen viết này một thời gian và thỉnh thoảng giở lại những trang cũ, một bức tranh toàn cảnh sẽ từ từ hiện ra. Cậu sẽ nhận thấy mình thường suy sụp vào những lúc nào, mẫu người nào hay làm cậu tổn thương, và những niềm tin méo mó nào cứ lặp đi lặp lại trong tâm trí cậu. Cậu thấy được sự cay nghiệt mà cậu dành cho bản thân qua từng câu chữ tự trách móc. Nhận diện được cái vòng lặp vô hình ấy là bước đầu tiên để cậu bước ra khỏi nó. Về cái giọng nói luôn tự đay nghiến mình, cậu có thể tìm hiểu thêm ở bài Khi tiếng nói trong đầu lúc nào cũng phê phán mình để biết cách ngắt luồng suy nghĩ độc hại.

Tối nay, nếu thấy lòng nặng nề, cậu có thể rút bớt một chút thời gian lướt mạng xã hội vô thức. Thử lấy một tờ giấy nháp, một cuốn sổ cũ, hay thậm chí mở ứng dụng ghi chú trên điện thoại ra. Bắt đầu bằng một câu hỏi đơn giản: "Lúc này, ngay tại giây phút này, mình đang cần gì nhất?". Cậu không cần ép mình phải viết ra một bài luận văn xuất sắc. Chỉ cần viết đủ để đứa trẻ đang ấm ức bên trong cậu biết rằng, tiếng khóc của nó đã được lắng nghe và ghi nhận. Một hành động nhỏ bé ấy thôi cũng đã là một sự tự ôm ấp rất đỗi dịu dàng rồi.

---